Wisła Królewiecka

Charakterystyka rzeki

Wisła Królewiecka jest odgałęzieniem Szkarpawy. To 11,5-kilometrowa droga wodna, prowadząca od miejscowości Rybina, przez Grochowo Pierwsze, Sztutowo, Kobylą Kępę do Zalewu Wiślanego. Przed laty wiódł tędy główny szlak komunikacyjny z Gdańska do Królewca. Potem stopniowo rzeka traciła na znaczeniu. Pod koniec lat siedemdziesiątych została zdegradowana do roli kanału melioracyjnego. W latach 2006–2008 przeprowadzono gruntowną odnowę tego szlaku. Naprawiono i uruchomiono oba mosty zwodzone (w Sztutowie i Rybinie), podniesiono linie wysokiego napięcia, pogłębiono oraz uregulowano brzegi i wały przeciwpowodziowe. W roku 2009 w Sztutowie powstała przystań żeglarska Marina Baltica, jedna z pierwszych w regionie. Mimo tych wszystkich zmian, płynąc tą rzeką mamy wrażenie, iż jest dzika i niedostępna, co dodaje jej uroku.

Informacje żeglugowe

Dostępność

Jest dostępna dla wszystkich jachtów, które płyną Szkarpawą (zanurzenie do 1,6 metra). Jedynie spłycenia przy ujściu rzeki do Zalewu Wiślanego mogą stanowić przeszkodę dla jachtów balastowych z większym zanurzeniem.

Linie wysokiego napięcia
Linie energetyczne są obecnie wyższe niż na Szkarpawie (najniższa linia wysokiego napięcia na Wiśle Królewieckiej – 13,5 m, najniższa linia na Szkarpawie – 13 m).

Oznakowanie
Szlak nie jest oficjalną drogą wodną, a wzdłuż brzegów nie ma słupków kilometrowych. Nie ma także żadnych boi ani oznakowania nawigacyjnego.

Nurt i roślinność
Nurt jest prawie niewyczuwalny. Wisła Królewiecka, mimo stosunkowo szerokiego koryta, jest mocno zarośnięta, szczególnie na odcinku od Rybiny do wsi Grochowo Pierwsze. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury ma statut rzeki nieżeglownej. Okresowo, zwłaszcza w sierpniu, koryto pokryte jest dywanem paproci wodnej – salwinii. W całym biegu rzeki istnieje jednak, co najmniej pas 2 m wolny od zarośli.

W Miarę możliwości pływać środkiem rzeki.
 
     Ciekawostki hydrotechniczne

Most zwodzony w Sztutowie. Przez lata nieczynny, rdzewiejący, przedstawiał obraz nędzy i rozpaczy. Od 2008 roku ma stałą obsadę i wyznaczone godziny otwierania – w dwugodzinnym trybie, od godz. 10 do 18. Ciekawostką jest stanowisko obsługi mostu. Znajduje się ono wewnątrz betonowego cokołu. Na moście tym kręcono jeden z odcinków serialu Czterej pancerni i pies. Odcinek nazywał się Daleki patrol.


Most zwodzony w Rybinie. Wybudowany w 1936 roku, jako konstrukcja żelbetowo-drewniana, z rozwiązaniami typowymi dla tego rodzaju mostów (przeciwwagą). Został zamknięty dla ruchu wodnego w latach siedemdziesiątych, gdyż wymagany był jego generalny remont. Zbiegło się to z degradacją wielu szlaków wodnych w okolicy i coraz mniejszą rolą transportu wodnego. Most przez lata pozostawał nieczynny. W związku z rewitalizacją szlaku Wisły Królewieckiej most wyremontowano w 2007 roku.


Marina w Sztutowie. Profesjonalna przystań dla żeglarzy Marina Baltica, powstała wiosną 2009 roku. Zlokalizowana w zatoce (dawny port), przed samym mostem. To pierwsza działająca przystań na szlaku Wisły Królewieckiej. Są tu solidne keje, jest zaplecze dla wodniaków – prąd, woda, toalety i prysznic. Można wypożyczyć kajaki, łodzie wiosłowe, skutery i rowery wodne. Bliskość Zalewu Wiślanego powoduje, iż możemy tu przypływać w trakcie zalewowych rejsów.


Ciekawostki turystyczne

Sztutowo – Pomnik Muzeum Stutthof. Na zachodnim skraju Sztutowa znajduje się Państwowe Muzeum Stutthof, były niemiecki obóz koncentracyjny i obóz pracy. Małe dzieci nie mogą zwiedzać muzeum. Dla młodzieży może to być pouczająca lekcja historii. Eksponaty – niemi świadkowie martyrologii, kilometry drutów kolczastych i baraki, przypominają tragiczne czasy II wojny światowej, pozostając na długo w pamięci. 



Żuławska Kolej Wąskotorowa. Powstała w roku 1891. W 1920 r. długość szlaków liczyła 343 km! Pociągi przewoziły płody rolne, węgiel, nawozy i materiały budowlane. Przez prom na Wiśle składy docierały do Gdańska. Schyłek kolei rozpoczął się od lat pięćdziesiątych. W 1996 r. wstrzymano ruch. Kolejkę reaktywowano po dziesięciu latach. Dzisiaj kursuje od Nowego Dworu Gdańskiego do Stegny oraz ze Sztutowa do ujścia Wisły.


Węzeł szlaków wodnych Rybina. To unikalne miejsce, w którym krzyżują się szlaki wodne i znajduje się wiele obiektów hydrotechnicznych. To rozgałęzienie Szkarpawy, Wisły Królewieckiej i Linawy. Nieco dalej od Szkarpawy swoje ujście ma Tuga. W Rybinie znajduje się jedyny w Europie czynny most obrotowy otwierany ręcznie. Jest też stacja pomp, most zwodzony na Wiśle Królewieckiej i most zwodzony na Szkarpawie.


WSTEP

1

Część I. Odkrywamy Pętlę Żuławską

2

Pętlowe opowieści – czyli karta z historii

3

Harmonia – klucz do odczytania żuławskich krajobrazów

4

Architektura – kraina domów podcieniowych i zabytków hydrotechniki

5

Część II. Trasy żeglugowe Pętli Żuławskiej - pływamy i zwiedzamy

6

Wisła

7

Martwa Wisła, Wisła Śmiała, Motława Gdańska

12

Szkarpawa

14

Wisła Królewiecka

16

Rzeka Elbląg i Kanał Jagielloński

18

Nogat

20

Wielka Święta – Tuga

24

Zalew Wiślany

26

Pasłęka i Kanał Pasłęki

29

Zalew Kaliningradzki

30

Część III. Żeglarskie abecadło - zanim wypłyniesz na Pętlę Żuławską

32

Proponowane trasy wycieczek - I. Wielka Pętla Żuławska

33

II. Mała Pętla Żuławska

34

III. Do stolicy Żuław Wiślanych

35

IV. Z Gdańska na Zalew Wiślany

36

V. Wisłą do Gdańska

37

VI. Wokół Zalewu Wiślanego

38

Informator

39

Porady kapitańskie

40

Znaki żeglugowe

41

Znaki żeglugowe

42

Część IV. Baza żeglarska Pętli Żuławskiej

43

Pomosty cumownicze w Tczewie

44

Przystań żeglarsko – pasażerska w Tczewie

45

Port w Świbnie

46

Przystań rybacka w Mikoszewie

47

Przystań w Błotniku

48

Przystań Tęcza w Wiślince

49

Stanica Wodna w Wiślince

50a

Jacht Klub Morski Neptun - Górki Zachodnie

50

Marina Delphia Yachts - Górki Zachodnie

51

Przystań Górki Zachodnie (YK Stoczni Gdańskiej)

52

Jacht Klub im. Conrada

53

Akademicki Klub Morski - Górki Zachodnie

54

AZS Cosa - Górki Zachodnie

55

Narodowe Centrum Żeglarstwa Akademii Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku

56

Przystań Jachtowa Gdański Klub Morski LOK

57

Przystań żeglarska przy ul. „Tamka”

58

Przystań jachtowa Stewa

59

Przystań Yacht Klub Północny

60

Przystań WOPR Gdańsk

61

Marina Gdańsk

62

Przystań przy ul. Żabi Kruk dla jednostek pływających

63

Przystań żeglarska przy ul. Sienna Grobla II

64

Polski Klub Morski w Gdańsku

65

Pomosty cumownicze w Drewnicy

66

Przystań w Żuławkach

67

Pomost cumowniczy w Rybinie

68

Przystań żeglarska w Rybinie

69

Przystań żeglarska w Osłonce

70

Przystań hauseboatów w Rybinie

71

Marina Baltica w Sztutowie

72

Przystań Żeglarska Sztutowo

73a

Nabrzeże jachtowe przy Bulwarze Zygmunta Augusta w Elblągu

73

Ognisko Sportów Wodnych Fala

74

Harcerski Ośrodek Wodny Bryza

75

Jachtklub Elbląg

76

Przystań Jachtowa w Białej Górze

77

Kąpielisko Miejskie z funkcją przystani w Malborku

78

Przystań żeglarska Zamek w Malborku

79a

Przystań żeglarska Park Północny w Malborku

79

Przystań w Kamienicy Elbląskiej

80

Przystań w Nadbrzeżu

81

Port i Przystań w Suchaczu

82

Przystań w Kadynach

83

Port w Tolkmicku

84

Port we Fromborku

85

Port w Piaskach

86

Port jachtowy w Krynicy Morskiej

87

Port rybacki w Krynicy Morskiej

88

Port Morski w Kątach Rybackich

89

Przystań jachtowa w Kątach Rybackich

90

Przystań Jachtowa Neptun w Kątach Rybackich

91

Port w Nowej Pasłęce

92

Przystań żeglarska Dom Rybaka w Nowej Pasłęce

93

Przystań żeglarska w Starej Pasłęce

94

Przystań żeglarska w Braniewie

95

Objaśnienie symboli

96

Węzły wodne Pętli Żuławskiej

97

Gdański tramwaj wodny

98

Legenda

99

Menu